Nâng cao cảnh giác trước các video “deepfake” xuyên tạc trên mạng xã hội, do (AI) tạo ra

Trong thời đại chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay, trí tuệ nhân tạo (AI) đang mang lại nhiều lợi ích to lớn cho đời sống xã hội. AI hỗ trợ con người trong học tập, lao động, sản xuất, quản lý và giải trí; góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực, một số đối tượng phản động, phần tử xấu đã lợi dụng công nghệ AI để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, đặc biệt là tạo ra các video giả mạo nhằm xuyên tạc lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lực lượng Công an; bôi nhọ danh dự cá nhân; xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trên các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok và nhiều nền tảng khác.

Hiện nay, với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ “deepfake”, các đối tượng có thể sử dụng AI để tạo ra hình ảnh, giọng nói, video giả giống như thật đến mức rất khó phân biệt bằng mắt thường. Chỉ cần vài đoạn hình ảnh hoặc âm thanh được cắt ghép, chỉnh sửa bằng công nghệ AI, các đối tượng đã có thể dựng nên những video mang nội dung sai sự thật, bóp méo thông tin, cắt ghép phát ngôn nhằm gây hiểu lầm trong dư luận xã hội. Đáng lo ngại hơn, những video này thường được đăng tải trên mạng xã hội với tốc độ lan truyền rất nhanh, dễ tạo tâm lý hoang mang, kích động dư luận, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội và niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và Nhà nước.

Các thế lực thù địch, phản động và phần tử cơ hội chính trị, thường lợi dụng những vấn đề nhạy cảm, những sự kiện được dư luận quan tâm để phát tán video giả mạo, thông tin sai lệch. Chúng sử dụng nhiều tài khoản ẩn danh, hội nhóm kín, fanpage hoặc các trang, kênh mạng xã hội để đăng tải, chia sẻ nội dung xuyên tạc, tiêu cực nhằm chống phá Đảng, Nhà nước trong đó nổi lên tổ chức khủng bố “Việt Tân” và số đối tượng phản động, chống phá bên ngoài. Thủ đoạn của các đối tượng ngày càng tinh vi, đánh vào tâm lý tò mò, thiếu kiểm chứng thông tin của một bộ phận người dùng mạng xã hội.

Thực tế cho thấy, không ít người dân do thiếu hiểu biết, chủ quan đã vô tình chia sẻ, bình luận, phát tán các video chưa được kiểm chứng. Hành động này không chỉ tiếp tay cho thông tin xấu độc lan rộng mà còn có thể dẫn đến vi phạm pháp luật. Theo quy định của pháp luật Việt Nam: mọi hành vi đăng tải, chia sẻ thông tin sai sự thật, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân; xuyên tạc chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, đều có thể bị xử lý nghiêm theo quy định.

Không gian mạng là môi trường mở, tạo điều kiện cho mọi người giao lưu, trao đổi thông tin; tuy nhiên đây cũng là môi trường tiềm ẩn nhiều nguy cơ bị lợi dụng để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Vì vậy, mỗi người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác, chủ động nhận diện các thủ đoạn lợi dụng AI để tạo video giả mạo, thông tin sai sự thật. Khi tiếp cận thông tin trên mạng xã hội, người dân cần bình tĩnh, kiểm chứng từ các nguồn thông tin chính thống của cơ quan Đảng, Nhà nước và cơ quan báo chí được đăng tải; tuyệt đối không tin ngay vào các video có nội dung giật gân, kích động hoặc chưa được xác thực.

Mỗi cán bộ, Đảng viên cần phát huy vai trò nêu gương trong việc sử dụng mạng xã hội văn minh, có trách nhiệm; tích cực tuyên truyền, định hướng cho người thân và quần chúng Nhân dân nhận diện các thủ đoạn lợi dụng AI để chống phá Đảng, Nhà nước. Đồng thời, cần chủ động chia sẻ các thông tin tích cực, chính xác, góp phần lan tỏa những giá trị tốt đẹp, củng cố niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước.

Trong bối cảnh công nghệ AI tiếp tục phát triển mạnh mẽ, công tác quản lý nhà nước về an ninh mạng và thông tin trên không gian mạng cũng đang được tăng cường. Các cơ quan chức năng đã và đang phối hợp với các nền tảng mạng xã hội để phát hiện, xử lý các tài khoản vi phạm; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến kiến thức giúp người dân nâng cao kỹ năng nhận diện thông tin giả, thông tin xấu độc trên internet. Mỗi người dân cần hiểu rằng, mạng xã hội không phải là nơi muốn nói gì cũng được. Mọi hành vi trên không gian mạng đều phải tuân thủ quy định của pháp luật và chuẩn mực đạo đức xã hội. Việc ứng xử văn minh, lịch sự trên mạng xã hội không chỉ thể hiện ý thức trách nhiệm của công dân mà còn góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, tích cực.

Để bảo vệ bản thân và cộng đồng trước các thủ đoạn lợi dụng AI để tạo video xuyên tạc, người dân cần ghi nhớ một số khuyến cáo quan trọng: không tin tưởng tuyệt đối vào các video lan truyền trên mạng; luôn kiểm chứng thông tin từ nguồn chính thống; không chia sẻ nội dung chưa xác thực; cảnh giác với các tài khoản ẩn danh, kênh mạng xã hội có dấu hiệu chống phá; tích cực phối hợp với cơ quan chức năng khi phát hiện hành vi vi phạm.

Có thể khẳng định rằng, đấu tranh với thông tin xấu độc, video giả mạo do AI tạo ra là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức cảnh giác, sử dụng mạng xã hội đúng pháp luật, văn minh và có trách nhiệm. Qua đó góp phần giữ vững ổn định chính trị, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh vì lợi ích của cộng đồng và sự phát triển bền vững của đất nước.