Chủ đề 1: NGHỊ QUYẾT SỐ 57-NQ/TW - ĐỘNG LỰC MỚI ĐƯA ĐẤT NƯỚC BƯỚC VÀO KỶ NGUYÊN PHÁT TRIỂN BẰNG KHOA HỌC, CÔNG NGHỆ VÀ CHUYỂN ĐỔI SỐ

Chỉ vài năm trước, việc thực hiện thủ tục hành chính thường gắn với những tập hồ sơ giấy, nhiều lần đi lại và thời gian chờ đợi. Ngày nay, chỉ với một chiếc điện thoại thông minh, người dân có thể xác thực danh tính điện tử, thanh toán trực tuyến, nộp hồ sơ trên môi trường mạng, tra cứu thông tin và sử dụng nhiều tiện ích số phục vụ cuộc sống hằng ngày.

Sự thay đổi đó không chỉ đến từ sự phát triển của công nghệ mà còn là kết quả của những chủ trương, định hướng lớn của Đảng và Nhà nước trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Ngày 22/12/2024, Tổng Bí thư Tô Lâm thay mặt Bộ Chính trị ký ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Đây được xem là một trong những quyết sách chiến lược quan trọng, mở ra động lực phát triển mới, tạo nền tảng để Việt Nam bứt phá trong kỷ nguyên số.

Nghị quyết 57 là gì?

Nghị quyết số 57-NQ/TW là văn bản của Bộ Chính trị, xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển đất nước.

Khác với trước đây khi các lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo hay chuyển đổi số thường được triển khai theo từng chương trình riêng lẻ, Nghị quyết 57 đặt các lĩnh vực này trong một chỉnh thể thống nhất, coi đây là nền tảng để đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất lao động, phát triển kinh tế - xã hội, tăng cường quốc phòng, an ninh và nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân.
 

Quan điểm chỉ đạo

      Đây chính là điểm mới nổi bật của Nghị quyết 57: khoa học, công nghệ và chuyển đổi số không còn được xem là công cụ hỗ trợ mà trở thành động lực phát triển chủ yếu của đất nước.

Vì sao Nghị quyết 57 được xem là động lực phát triển mới?

Thứ nhất, khoa học và công nghệ đang quyết định vị thế của mỗi quốc gia.

      Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang diễn ra mạnh mẽ với sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây, Internet vạn vật (IoT), bán dẫn và nhiều công nghệ chiến lược khác.

Trong bối cảnh đó, năng lực làm chủ khoa học và công nghệ trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia. Quốc gia nào làm chủ công nghệ nhanh hơn sẽ có lợi thế trong phát triển kinh tế, quản trị xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Nhận định rõ xu thế này, Nghị quyết 57 khẳng định: “Phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang là yếu tố quyết định phát triển của các quốc gia; là điều kiện tiên quyết, thời cơ tốt nhất để nước ta phát triển giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của Dân tộc.”

Thông điệp này cho thấy Việt Nam không chỉ tham gia cuộc cách mạng công nghệ toàn cầu mà đặt mục tiêu tận dụng thời cơ để tạo bước phát triển đột phá.

Thứ hai, chuyển đổi số tạo ra phương thức phát triển mới.

Nếu trước đây tăng trưởng chủ yếu dựa vào lao động, tài nguyên và vốn đầu tư thì hiện nay dữ liệu, tri thức và công nghệ đang trở thành nguồn lực quan trọng.

Chuyển đổi số không đơn thuần là số hóa tài liệu hay đưa quy trình lên máy tính mà là thay đổi toàn diện cách quản lý, điều hành, cung cấp dịch vụ và tạo ra giá trị mới.

Điều đó giúp cơ quan nhà nước phục vụ người dân tốt hơn, doanh nghiệp nâng cao năng suất, còn người dân được tiếp cận nhiều dịch vụ nhanh chóng, minh bạch và thuận tiện hơn.

Thứ ba, đổi mới sáng tạo tạo ra sức bật cho nền kinh tế.

Đổi mới sáng tạo không chỉ là nghiên cứu ra công nghệ mới mà còn là cải tiến quy trình làm việc, áp dụng những giải pháp hiệu quả hơn trong quản lý, sản xuất và cung cấp dịch vụ.

Khi đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển, mỗi sáng kiến dù nhỏ cũng có thể góp phần tiết kiệm nguồn lực, nâng cao năng suất lao động và tạo ra giá trị mới cho xã hội.

Thứ tư, kết hợp sức mạnh toàn dân tộc.

Một điểm rất mới của Nghị quyết 57 là xác định rõ: Người dân và doanh nghiệp là trung tâm, là chủ thể, nguồn lực và động lực của quá trình phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, xây dựng thể chế, hoàn thiện chính sách, đầu tư hạ tầng số, tạo môi trường thuận lợi để mọi tổ chức, doanh nghiệp và người dân cùng tham gia phát triển.

Thành công của chuyển đổi số không chỉ phụ thuộc vào cơ quan nhà nước mà cần sự đồng hành của doanh nghiệp, các nhà khoa học, trường đại học, tổ chức xã hội và từng người dân.

Mỗi cá nhân khi sử dụng dịch vụ công trực tuyến, ứng dụng định danh điện tử VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt hay khai thác các nền tảng số một cách hiệu quả đều đang góp phần xây dựng xã hội số.

Nghị quyết 57 mang lại lợi ích gì cho người dân?

Mục tiêu cuối cùng của Nghị quyết 57 không chỉ là phát triển công nghệ mà là nâng cao chất lượng cuộc sống của Nhân dân.

 

Trong thời gian tới, người dân sẽ tiếp tục được hưởng lợi từ việc mở rộng các dịch vụ công trực tuyến, khai thác hiệu quả dữ liệu dùng chung, giảm giấy tờ, giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính và tăng khả năng tiếp cận các dịch vụ số trong giáo dục, y tế, giao thông, ngân hàng và thương mại điện tử.

Đặc biệt, việc phát triển các nền tảng số và cơ sở dữ liệu quốc gia sẽ tạo điều kiện để nhiều thủ tục được giải quyết nhanh hơn, chính xác hơn và minh bạch hơn.
 

Vai trò của lực lượng Công an nhân dân trong thực hiện Nghị quyết 57

Đối với lực lượng Công an nhân dân, Nghị quyết 57 mở ra nhiều cơ hội để nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về an ninh, trật tự, cải cách hành chính và phục vụ Nhân dân.

      Việc khai thác hiệu quả Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, phát triển định danh điện tử, triển khai Đề án 06, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, bản đồ số, hệ thống camera và các nền tảng số sẽ góp phần hỗ trợ công tác chỉ huy, điều hành, phòng ngừa, đấu tranh phòng, chống tội phạm và xây dựng nền hành chính hiện đại.

Đây cũng là một trong những nội dung quan trọng để xây dựng lực lượng Công an nhân dân chính quy, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Mỗi người dân đều là chủ thể của chuyển đổi số

Một điểm đáng chú ý của Nghị quyết 57 là xác định rõ vai trò trung tâm của người dân và doanh nghiệp trong quá trình phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Quan điểm của Nghị quyết 57: “Người dân và doanh nghiệp là trung tâm, là chủ thể, nguồn lực, động lực chính; Nhà nước giữ vai trò dẫn dắt, thúc đẩy, tạo điều kiện thuận lợi nhất...”

Điều đó có nghĩa rằng chuyển đổi số không phải là nhiệm vụ của riêng các cơ quan nhà nước hay những người làm công nghệ. Mỗi người dân đều có thể góp phần thực hiện Nghị quyết bằng những hành động thiết thực như sử dụng dịch vụ công trực tuyến, khai thác hiệu quả các tiện ích số, bảo vệ dữ liệu cá nhân, nâng cao kỹ năng số và sử dụng công nghệ một cách an toàn, có trách nhiệm.

Nghị quyết số 57-NQ/TW không chỉ là một văn bản định hướng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, mà còn thể hiện tầm nhìn chiến lược và khát vọng xây dựng một Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, tự chủ và hùng cường trong kỷ nguyên mới.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp, đội ngũ nhà khoa học và mỗi người dân. Mỗi sáng kiến, mỗi ứng dụng công nghệ hiệu quả, mỗi kỹ năng số được nâng cao hôm nay sẽ góp phần tạo nên động lực phát triển của đất nước trong tương lai.

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực phát triển mới của đất nước. Chủ động đổi mới tư duy, nâng cao kỹ năng số và ứng dụng hiệu quả thành tựu khoa học, công nghệ chính là góp phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết số 57-NQ/TW, xây dựng Việt Nam phát triển nhanh, bền vững và hùng cường trong kỷ nguyên mới.