Những điểm mới của Luật An ninh mạng năm 2025
- Thứ bảy - 04/07/2026 09:27
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Luật An ninh mạng năm 2025 (Luật số 116/2025/QH15), có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026, được ban hành nhằm thay thế Luật An ninh mạng năm 2018. Luật gồm 08 chương, 45 điều, tạo hành lang pháp lý đồng bộ để bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội trên không gian mạng, đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế trong giai đoạn mới.
Thứ nhất, hoàn thiện phạm vi điều chỉnh và cơ chế bảo vệ an ninh mạng. Luật quy định đầy đủ hơn về hoạt động bảo vệ an ninh mạng đối với hệ thống thông tin, cơ sở hạ tầng không gian mạng quốc gia, dữ liệu và các hoạt động trên không gian mạng. Đồng thời xác định rõ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của cơ quan nhà nước, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân trong bảo vệ an ninh mạng, bảo đảm thống nhất với Luật Dữ liệu, pháp luật về bảo vệ dữ liệu cá nhân và các luật có liên quan.
Thứ hai, bổ sung nhiều hành vi bị nghiêm cấm trên không gian mạng. Ngoài các hành vi xâm phạm an ninh quốc gia, Luật bổ sung quy định nghiêm cấm việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới để giả mạo hình ảnh, video, giọng nói của người khác trái pháp luật; lợi dụng công nghệ số để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Đây là quy định phù hợp với thực tiễn khi các công nghệ AI phát triển nhanh và ngày càng bị lợi dụng để thực hiện hành vi phạm tội.
Thứ ba, nâng cao trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp. Luật quy định rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức trong triển khai các biện pháp bảo vệ an ninh mạng; yêu cầu chủ quản hệ thống thông tin thực hiện quản lý rủi ro, kiểm tra an ninh mạng, ứng phó sự cố và áp dụng các giải pháp kỹ thuật bảo đảm an toàn đối với hoạt động xử lý dữ liệu, đặc biệt là dữ liệu cá nhân. Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên không gian mạng cũng phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ phối hợp với cơ quan có thẩm quyền trong phòng, chống vi phạm pháp luật về an ninh mạng.
Thứ tư, chú trọng phát triển nguồn nhân lực và nâng cao năng lực tự chủ về an ninh mạng. Luật dành riêng các quy định về đào tạo, phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao; có cơ chế thu hút chuyên gia, nhân tài trong lĩnh vực an ninh mạng. Đồng thời, Nhà nước khuyến khích nghiên cứu, làm chủ công nghệ, phát triển sản phẩm, dịch vụ an ninh mạng “Make in Vietnam”, nâng cao khả năng tự chủ về công nghệ, giảm phụ thuộc vào sản phẩm nước ngoài.
Thứ năm, tăng cường bảo vệ hạ tầng số và không gian mạng quốc gia. Luật quy định cụ thể hơn về bảo vệ cơ sở hạ tầng không gian mạng quốc gia, cổng kết nối mạng quốc tế và các hệ thống thông tin quan trọng. Việc quản lý, vận hành các hệ thống này phải gắn với yêu cầu bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng, bảo đảm hoạt động liên tục, an toàn và ổn định.
Thứ sáu, tăng cường phối hợp giữa các lực lượng và các cấp, các ngành. Luật xác định rõ trách nhiệm của Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, các bộ, ngành, địa phương trong công tác bảo vệ an ninh mạng; đồng thời quy định cơ chế phối hợp giữa các lực lượng chuyên trách nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện, xử lý các nguy cơ và sự cố an ninh mạng. Việc ban hành Luật An ninh mạng năm 2025 đánh dấu bước phát triển quan trọng trong hoàn thiện hệ thống pháp luật về an ninh mạng của Việt Nam. Luật không chỉ góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền quốc gia trên không gian mạng mà còn tạo môi trường số an toàn, lành mạnh, thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia, phát triển kinh tế số và xã hội số. Đối với các cơ quan, tổ chức và mỗi công dân, việc nghiên cứu, quán triệt và chấp hành nghiêm các quy định của Luật là yêu cầu cần thiết nhằm nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm và kỹ năng bảo vệ an ninh mạng trong tình hình mới.
Thứ hai, bổ sung nhiều hành vi bị nghiêm cấm trên không gian mạng. Ngoài các hành vi xâm phạm an ninh quốc gia, Luật bổ sung quy định nghiêm cấm việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới để giả mạo hình ảnh, video, giọng nói của người khác trái pháp luật; lợi dụng công nghệ số để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Đây là quy định phù hợp với thực tiễn khi các công nghệ AI phát triển nhanh và ngày càng bị lợi dụng để thực hiện hành vi phạm tội.
Thứ ba, nâng cao trách nhiệm của cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp. Luật quy định rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức trong triển khai các biện pháp bảo vệ an ninh mạng; yêu cầu chủ quản hệ thống thông tin thực hiện quản lý rủi ro, kiểm tra an ninh mạng, ứng phó sự cố và áp dụng các giải pháp kỹ thuật bảo đảm an toàn đối với hoạt động xử lý dữ liệu, đặc biệt là dữ liệu cá nhân. Các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên không gian mạng cũng phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ phối hợp với cơ quan có thẩm quyền trong phòng, chống vi phạm pháp luật về an ninh mạng.
Thứ tư, chú trọng phát triển nguồn nhân lực và nâng cao năng lực tự chủ về an ninh mạng. Luật dành riêng các quy định về đào tạo, phát triển đội ngũ nhân lực chất lượng cao; có cơ chế thu hút chuyên gia, nhân tài trong lĩnh vực an ninh mạng. Đồng thời, Nhà nước khuyến khích nghiên cứu, làm chủ công nghệ, phát triển sản phẩm, dịch vụ an ninh mạng “Make in Vietnam”, nâng cao khả năng tự chủ về công nghệ, giảm phụ thuộc vào sản phẩm nước ngoài.
Thứ năm, tăng cường bảo vệ hạ tầng số và không gian mạng quốc gia. Luật quy định cụ thể hơn về bảo vệ cơ sở hạ tầng không gian mạng quốc gia, cổng kết nối mạng quốc tế và các hệ thống thông tin quan trọng. Việc quản lý, vận hành các hệ thống này phải gắn với yêu cầu bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng, bảo đảm hoạt động liên tục, an toàn và ổn định.
Thứ sáu, tăng cường phối hợp giữa các lực lượng và các cấp, các ngành. Luật xác định rõ trách nhiệm của Bộ Công an, Bộ Quốc phòng, các bộ, ngành, địa phương trong công tác bảo vệ an ninh mạng; đồng thời quy định cơ chế phối hợp giữa các lực lượng chuyên trách nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện, xử lý các nguy cơ và sự cố an ninh mạng. Việc ban hành Luật An ninh mạng năm 2025 đánh dấu bước phát triển quan trọng trong hoàn thiện hệ thống pháp luật về an ninh mạng của Việt Nam. Luật không chỉ góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền quốc gia trên không gian mạng mà còn tạo môi trường số an toàn, lành mạnh, thúc đẩy chuyển đổi số quốc gia, phát triển kinh tế số và xã hội số. Đối với các cơ quan, tổ chức và mỗi công dân, việc nghiên cứu, quán triệt và chấp hành nghiêm các quy định của Luật là yêu cầu cần thiết nhằm nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm và kỹ năng bảo vệ an ninh mạng trong tình hình mới.
Tác giả: Hữu Vẹn