Tăng cường huy động tiềm lực khoa học, công nghệ, kỹ thuật phục vụ hoạt động của Công an nhân dân

Huy động theo kế hoạch, đúng mục đích

Nghị định quy định huy động tiềm lực khoa học và công nghệ, kỹ thuật là quá trình Bộ Công an tổ chức khai thác, sử dụng tiềm lực của cơ quan, tổ chức, cá nhân không thuộc tổ chức Công an nhân dân theo kế hoạch hoặc nhiệm vụ được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.

Tiềm lực được huy động gồm công nghệ, kết quả nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ; cơ sở vật chất, kỹ thuật; thông tin, cơ sở dữ liệu, tư liệu về khoa học và công nghệ, kỹ thuật; cùng nguồn nhân lực khoa học, công nghệ, kỹ thuật.

Việc huy động phải đúng thẩm quyền, trình tự, đúng mục đích được phê duyệt; sử dụng hiệu quả đối tượng được huy động và không làm gián đoạn hoạt động bình thường của cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan. Nhà nước khuyến khích các cơ quan, tổ chức, cá nhân tự nguyện, thỏa thuận giao tiềm lực phục vụ hoạt động của Công an nhân dân, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các chủ thể sở hữu.

Những tiềm lực có thể được huy động

Trong lĩnh vực công nghệ và kết quả nghiên cứu khoa học, Nghị định quy định có thể huy động công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ chiến lược, công nghệ lõi, công nghệ mới, công nghệ sạch; quyền sử dụng kết quả nghiên cứu, chương trình máy tính, cơ sở dữ liệu, bí mật kinh doanh và các tài sản trí tuệ khác được pháp luật bảo hộ.

Đối với cơ sở vật chất, kỹ thuật, có thể huy động cơ sở vật chất, hạ tầng nghiên cứu và phát triển công nghệ, phòng thí nghiệm, trạm thử nghiệm, trạm quan trắc; phương tiện, thiết bị kỹ thuật thiết yếu, đặc chủng và nhân sự vận hành.

Bên cạnh đó là hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu, tư liệu về khoa học và công nghệ, kỹ thuật; nhân sự công nghệ thông tin, an ninh mạng, chuyển đổi số; đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học, cán bộ nghiên cứu, giảng viên và nhân lực quản lý khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo phục vụ nhiệm vụ của Công an nhân dân.

Ba phương thức huy động

Nghị định quy định ba phương thức huy động gồm: tự nguyện của cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu tiềm lực; thỏa thuận giữa Bộ Công an với cơ quan, tổ chức, cá nhân sở hữu tiềm lực; và theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Công an và cơ quan, tổ chức sở hữu tiềm lực.

Phương thức theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ chỉ áp dụng đối với tài sản công được giao cho cơ quan, tổ chức quản lý, sử dụng và trong trường hợp không thể thực hiện theo phương thức tự nguyện hoặc thỏa thuận. Bộ Công an có trách nhiệm báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.

Quy định này nhằm bảo đảm việc huy động được thực hiện có kế hoạch, đúng thẩm quyền, đồng thời bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có tiềm lực được huy động.

Bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân

Theo Nghị định, cơ quan, tổ chức, cá nhân được thông tin đầy đủ, kịp thời về nhiệm vụ huy động; được bảo đảm các quyền và lợi ích hợp pháp, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, bí mật kinh doanh, bí quyết kỹ thuật, bí quyết công nghệ và dữ liệu cá nhân. Những thiệt hại về lợi ích hợp pháp do thực hiện nhiệm vụ huy động sẽ được bồi thường kịp thời, hợp lý theo quy định.

Cá nhân được huy động được hưởng các chế độ chính sách như tiền lương, thù lao, làm thêm giờ… phù hợp với tính chất, yêu cầu nhiệm vụ; trường hợp bị bệnh tật, thương tật hoặc hy sinh trong thời gian thực hiện nhiệm vụ được hưởng các chế độ về chi phí y tế, trợ cấp tai nạn, bảo hiểm rủi ro đặc thù, được xem xét công nhận, khen thưởng theo quy định.

Đối với cơ sở vật chất, kỹ thuật được huy động, nếu bị mất, hư hỏng hoặc thiệt hại khác thì được xem xét bồi thường chi phí hợp lý để sửa chữa, khắc phục sự cố... Trong thời hạn 06 tháng kể từ ngày nhận được văn bản yêu cầu bồi thường, Bộ Công an phải hoàn thành giải quyết yêu cầu theo quy định.

Phạm vi điều chỉnh và tổ chức thực hiện

Nghị định không điều chỉnh các trường hợp huy động nguồn lực đã được pháp luật chuyên ngành quy định, như trong tình trạng chiến tranh, khẩn cấp; phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn, cứu hộ, phòng cháy, chữa cháy; phát triển công nghiệp an ninh; nghiên cứu, sản xuất, sử dụng mật mã; trưng mua, trưng dụng tài sản và bắt buộc chuyển giao quyền sử dụng tài sản trí tuệ theo pháp luật.

Hằng năm, Bộ Công an phối hợp các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch huy động và dự toán kinh phí, xác định mục tiêu, yêu cầu, đối tượng, thời gian, địa điểm và trách nhiệm thực hiện. Sau khi được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, Bộ Công an tổ chức triển khai, kiểm tra, tổng hợp và báo cáo kết quả.

Các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan có trách nhiệm cung cấp, chia sẻ dữ liệu hoặc báo cáo về tiềm lực khoa học, công nghệ, kỹ thuật theo kế hoạch được phê duyệt, bảo đảm quy định về bảo vệ bí mật nhà nước, sở hữu trí tuệ và pháp luật có liên quan.

Nghị định số 304/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành từ ngày 01/10/2026, đồng thời bãi bỏ Nghị định số 169/2007/NĐ-CP ngày 19/11/2007 của Chính phủ về huy động tiềm lực khoa học và công nghệ phục vụ công tác công an.

Việc ban hành Nghị định số 304/2026/NĐ-CP góp phần hoàn thiện cơ sở pháp lý để Công an nhân dân chủ động khai thác, sử dụng hiệu quả tiềm lực khoa học, công nghệ và kỹ thuật của đất nước, nhất là công nghệ cao, công nghệ chiến lược, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, an ninh mạng và chuyển đổi số; qua đó nâng cao năng lực bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội và phòng, chống tội phạm trong tình hình mới./