Mùa khô tại thành phố Cần Thơ và các tỉnh khu vực miền Tây Nam Bộ đang bước vào giai đoạn cao điểm khốc liệt nhất trong năm. Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt ấy, chỉ cần một sự bất cẩn nhỏ trong việc sử dụng lửa hay thiết bị điện cũng có thể dẫn đến những hậu quả khôn lường.
Theo số liệu thống kê từ lực lượng chức năng, tính riêng trong Quý I/2026, toàn thành phố Cần Thơ đã xảy ra hơn 10 vụ cháy lớn nhỏ. Dù lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) đã luôn trong tư thế sẵn sàng, nỗ lực ứng cứu kịp thời, nhưng thiệt hại về tài sản vẫn là con số rất lớn, lên đến hơn 13 tỷ đồng. Đây là lời cảnh báo về nguy cơ cháy nổ luôn rình rập, có thể bùng phát bất cứ lúc nào và ở bất cứ đâu khi nắng nóng kéo dài. Thực tế cho thấy, phần lớn nguyên nhân các vụ việc đều bắt nguồn từ sự chủ quan, lơ là của người dân trong sinh hoạt và sản xuất.
Lực lượng chức năng có mặt kịp thời dập tắt vụ cháy cỏ tại cầu 26/3 phường Hưng Phú ngày 01/4/2026
Điển hình những vụ cháy do bất cẩn, chủ quan gần đây như: tại khu vực cầu 26/3, phường Hưng Phú, vào giữa lúc trời nắng gắt, một đám cháy cỏ lớn đã bùng phát mạnh đe dọa các công trình lân cận. Còn tại Khu dân cư lô 5B, phường Cái Răng cũng ghi nhận một vụ cháy do người dân đốt cỏ, bất cẩn để cháy lan. Trong khí đó, vào lúc 14 giờ 30 phút, ngày 15/02/2026, một vụ cháy khác xảy ra tại khu vực tập kết máy giặt, tủ lạnh đã qua sử dụng trên địa bàn phường Tân An. Đây là khu vực chứa nhiều vật liệu dễ cháy, khi xảy ra cháy có thể tạo thành đám cháy lớn và lan nhanh sang các khu vực xung quanh. Mặc dù các vụ cháy trên đều được lực lượng chức năng ứng cứu kịp thời, không gây thiệt hại về người, nhưng đây là bài học đắt giá về sự chủ quan.
Lực lượng chức năng chữa cháy vụ cháy do người dân đốt cỏ tại Khu dân cư lô 5B, phường Cái Răng
Một thực tế khác, thói quen xử lý rơm rạ sau thu hoạch lúa hoặc dọn dẹp thực bì bằng cách đốt lửa vẫn còn rất phổ biến. Hành động này để lại những hậu quả rất lớn không chỉ gây thiệt hại về kinh tế, ô nhiễm môi trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, nhất là khi đốt đồng gần các tuyến đường lộ. Lửa đốt đồng trong mùa này rất khó kiểm soát. Chỉ cần một cơn gió mạnh, tàn lửa có thể bay xa hàng chục mét, bắt cháy vào những ruộng lúa chưa thu hoạch, vườn cây ăn trái hoặc nguy hại hơn là lan vào các khu dân cư, nhà dân. Thiệt hại về hoa màu và nhà cửa trong những trường hợp này là không tránh khỏi.
Lực lượng chữa cháy ở cơ sở có mặt kịp thời dập tắt vụ cháy tại phường Tân An
Ngoài ra, việc đốt rơm rạ giải phóng một lượng khí độc và bụi mịn vào không khí, gây ngột ngạt, khó thở, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ. Ngoài ra, nhiệt độ cao còn tiêu diệt hệ vi sinh vật có lợi, các loài động, thực vật và ảnh hưởng đến môi trường. Cùng với đó, hiểm họa tai nạn giao thông từ khói bụi: Đây là vấn đề nhức nhối tại các tuyến lộ đi ngang qua cánh đồng. Ghi nhận tại tuyến Quốc lộ 61C qua địa bàn thành phố Cần Thơ vào chiều ngày 06/4, khói từ việc đốt đồng tràn ra mặt đường, làm giảm tầm nhìn của người điều khiển phương tiện, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông.
Khói đốt đồng tràn ra tuyến Quốc lộ 61C qua địa bàn thành phố Cần Thơ vào chiều ngày 06/4
Thấu hiểu nỗi lo này, Chú Nguyễn Văn Trưng (ngụ ấp 4, xã Tân Hòa) chia sẻ: “Nắng nóng này thì lửa bắt cháy nhanh lắm, nên mình có đốt gì thì mình phải canh giữ, chừng nào xong hẳn mới vô. Để khi lửa cháy lớn rồi thì đâu có dập kịp. Nhiều người cứ nghĩ đốt tí xíu rồi bỏ đi là xong, nhưng khói bụi làm khổ người đi đường, rồi lỡ gió tạt lửa sang nhà, sang vườn của lối xóm thì coi như tiêu tan sự nghiệp của người ta”. Khuyến cáo từ ngành chức năng: Thượng tá Nguyễn Thanh Phong, Phó trưởng phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an thành phố Cần Thơ nhấn mạnh rằng ý thức tự giác của mỗi người dân vẫn là giải pháp bền vững nhất. Đồng chí đề nghị người dân tuyệt đối không đốt đồng, đốt cỏ ven đường vào giờ cao điểm vì lượng khói mù mịt từ việc đốt rơm rạ ven các tuyến lộ sẽ làm mất tầm nhìn của người lái xe, gây nguy hiểm cho người tham gia giao thông. Nếu bắt buộc phải xử lý thì chọn lúc gió lặng, nhiệt độ thấp, chia nhỏ đống đốt và có người túc trực dùng nước dập tắt ngay khi khói có xu hướng tràn ra mặt lộ. Cảnh báo từ xa cho người tham gia giao thông khi thấy khói bốc lên gần đường. Ngoài ra, trong mùa nóng, không sử dụng quá nhiều thiết bị điện công suất lớn cùng lúc; thường xuyên kiểm tra dây dẫn điện để tránh chập mạch, cháy nổ từ bên trong nhà. An toàn phòng cháy, chữa cháy không phải là trách nhiệm của riêng lực lượng Công an, mà là trách nhiệm chung của toàn cộng đồng. Sự cẩn trọng và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định sẽ là biện pháp tốt nhất giúp mỗi gia đình và toàn xã hội đi qua mùa khô một cách bình yên.