Nhận diện và đấu tranh luận điệu xuyên tạc cuộc bầu cử Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031
- Chủ nhật - 01/03/2026 08:18
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031 dự kiến được tổ chức ngày 15/3/2026, đây là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng của đất nước, là ngày hội lớn của toàn dân, thế nhưng càng gần đến ngày bầu cử, trên mạng xã hội xuất hiện thông tin sai sự thật, luận điệu xuyên tạc về cuộc bầu cử này, trong đó xoáy sâu vào xuyên tạc công tác chuẩn bị, bản chất dân chủ của chế độ ta, tấn công trực diện vào tính chính danh của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Nhận diện kịp thời, đúng và đấu tranh phản bác thấu đáo là cần thiết để các thông tin sai trái, luận điệu xuyên tạc như vậy không có cơ hội bùng phát gây hoang mang dư luận, làm suy giảm niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa
Một là là luận điệu cố tình đồng nhất dân chủ với mô hình đa đảng phương Tây, xem đây làm thước đo duy nhất khi cho rằng, bầu cử ở Việt Nam “không có cạnh tranh”, “không có tự do lựa chọn”, rằng đó chỉ là “đảng cử dân bầu”, “việc làm hình thức, gây tốn tiền thuế của dân”, “chưa bầu đã biết các đại biểu gật”. Việc so sánh máy móc với mô hình đa đảng phương Tây là khập khiển; mỗi quốc gia, dân tộc có lịch sử, điều kiện khác nhau, dân chủ không phải là “đồng phục chính trị”, những bộ quần áo đã may sẵn một cỡ cho tất cả các nước; lịch sử đã chứng minh có những quốc gia đa đảng nhưng chia rẽ, bất ổn kéo dài; cũng có những quốc gia một đảng lãnh đạo nhưng xã hội ổn định, phát triển, đời sống nhân dân được nâng cao; vấn đề cốt lõi không phải “mấy đảng”, mà là quyền lực có thực sự thuộc về Nhân dân hay không, dân có thực sự làm chủ hay không. Mặt khác, lập luận “không có cạnh tranh” đã làm ngơ, bỏ qua thực tế rằng, cạnh tranh trong bầu cử ở Việt Nam không phải là sự đối đầu đảng phái, mà là sự lựa chọn giữa những cá nhân đủ đức, đủ sức, đủ tài, được Nhân dân tín nhiệm.
Hai là luận điệu phủ nhận vai trò hiệp thương và lấy ý kiến cử tri, cho rằng đó chỉ là “thủ tục hợp thức hóa”, “bịt mắt dân”. Thực chất, quy trình hiệp thương do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chủ trì là điểm đặc thù và là giá trị dân chủ sâu sắc của chế độ ta. Hiệp thương không phải “đóng cửa bảo nhau”, mà diễn ra qua nhiều vòng[1]; việc lấy ý kiến cử tri nơi cư trú và nơi công tác chính là “bộ lọc xã hội” quan trọng, đó là cơ chế giám sát ngay từ đầu vào, phòng ngừa nguy cơ “lọt lưới” những người không đủ tiêu chuẩn. Việc phủ nhận kết quả hiệp thương thường né tránh thực tế rằng nếu không có quy trình này, danh sách ứng cử có thể bị chi phối bởi tiền bạc, truyền thông hoặc các nhóm lợi ích. Ở nhiều nước, vận động tranh cử gắn với tài trợ tài chính lớn, tạo ra khoảng cách giữa người có điều kiện và người không có điều kiện; kẻ giàu và người nghèo trong khi đó hiệp thương ở Việt Nam hướng đến sự cân bằng giữa tiêu chuẩn, cơ cấu và tín nhiệm xã hội. Dân chủ xã hội chủ nghĩa không phải là cuộc thi “ai nói hay hơn” mà là quá trình lựa chọn người đại diện xứng đáng thông qua thẩm định của cộng đồng.
Ba là luận điệu thổi phồng, bóp méo một vài trường hợp cá biệt như khi có đại biểu vi phạm pháp luật, bị bãi nhiệm thì quy chụp rằng toàn bộ hệ thống “thiếu dân chủ”, “thiếu minh bạch”. Thực tế trong bất kỳ hệ thống chính trị nào, không thể tránh khỏi sai sót cá nhân; vấn đề quan trọng là cơ chế xử lý có nghiêm minh hay không; có hợp với lòng dân, vận nước hay không. Khi có vi phạm hoặc sai sót, các cơ quan có thẩm quyền đã xem xét, xử lý kịp thời, thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự nếu cần thiết, đúng với người, hợp với việc. Chính việc công khai xử lý sai phạm lại chứng tỏ cơ chế kiểm soát quyền lực đang vận hành thống nhất, hiệu quả. Nếu lấy một vài hiện tượng tiêu cực để phủ định cả nền dân chủ, thì đó không phải “phản biện xây dựng”, mà là cố tình phá hoại niềm tin xã hội, gây rối lòng dân. Điều đó giống như thấy một chiếc lá úa mà kết luận cả khu rừng đã chết; đó là cách nhìn phiến diện, một chiều, “thấy màu đỏ tưởng đã chín”, “nhìn gà hóa cuốc”.
Bốn là luận điệu xuyên tạc ứng cử viên ngoài Đảng chiếm tỷ lệ thấp trong danh sách ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, rồi suy diễn “chất lượng đại biểu”, gây hoang mang dư luận. Chất lượng đại biểu không phụ thuộc người đó là đảng viên hay không, mà phụ thuộc vào năng lực, đạo đức, chính trị, uy tín của cá nhân người ứng cử trong cộng đồng dân cư. Người ứng cử đại biểu Quốc hội là để đại diện cho lợi ích, nguyện vọng của Nhân dân, được cơ cấu bảo đảm tính đại diện về nghề nghiệp, độ tuổi, giới tính, vùng miền từ Trung ương đến địa phương. Pháp luật không hề phân biệt người trong Đảng hay ngoài Đảng, mọi công dân đủ điều kiện đều có quyền ứng cử bình đẳng vì vậy dù là đảng viên hay không, miễn đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định thì đều có thể tham gia ứng cử và được cử tri lựa chọn. Việc cử tri tín nhiệm lựa chọn người trong Đảng là người đại diện cho đông đảo cử tri là điều hết sức bình thường, phản ánh niềm tin của Nhân dân vào con đường lãnh đạo của Đảng trong suốt thời gian qua.
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, không chỉ là một sự kiện chính trị thường kỳ theo luật định, mà là biểu hiện tập trung của quyền làm chủ của Nhân dân trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân ở Việt Nam. Tính tất yếu khách quan của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 nằm ở yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân trong kỷ nguyên phát triển mới. Khi đất nước bước vào thời kỳ hội nhập sâu rộng, càng cần một Quốc hội và Hội đồng nhân dân đủ tâm, đủ tầm, đủ tuệ; được Nhân dân ủng hộ và tín nhiệm cao. Đấu tranh với những luận điệu xuyên tạc về bầu cử không chỉ là trách nhiệm công dân trong bảo vệ một quy trình pháp lý, mà là bảo vệ nền tảng chính trị, bảo vệ niềm tin của Nhân dân vào chế độ. Dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam không rập khuôn máy móc theo mô hình nào, mà được hình thành từ thực tiễn cách mạng, từ tư tưởng “dân là gốc”, “lấy Nhân dân làm trung tâm” của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta. Giữ vững và làm sáng rõ bản chất dân chủ xã hội chủ nghĩa chính là cách tốt nhất để phản bác mọi luận điệu sai trái, chống phá bầu cử bởi lẽ, khi Nhân dân thực sự là chủ, làm chủ, tức là khi “bao nhiêu quyền hạn đều của dân, thuộc về dân”, thì mọi sự xuyên tạc, dù ồn ào đến đâu, xảo trá đến mức nào, cũng chỉ là tiếng vọng lạc lõng trước niềm tin và thực tiễn sống động của đất nước.
Hai là luận điệu phủ nhận vai trò hiệp thương và lấy ý kiến cử tri, cho rằng đó chỉ là “thủ tục hợp thức hóa”, “bịt mắt dân”. Thực chất, quy trình hiệp thương do Mặt trận Tổ quốc Việt Nam chủ trì là điểm đặc thù và là giá trị dân chủ sâu sắc của chế độ ta. Hiệp thương không phải “đóng cửa bảo nhau”, mà diễn ra qua nhiều vòng[1]; việc lấy ý kiến cử tri nơi cư trú và nơi công tác chính là “bộ lọc xã hội” quan trọng, đó là cơ chế giám sát ngay từ đầu vào, phòng ngừa nguy cơ “lọt lưới” những người không đủ tiêu chuẩn. Việc phủ nhận kết quả hiệp thương thường né tránh thực tế rằng nếu không có quy trình này, danh sách ứng cử có thể bị chi phối bởi tiền bạc, truyền thông hoặc các nhóm lợi ích. Ở nhiều nước, vận động tranh cử gắn với tài trợ tài chính lớn, tạo ra khoảng cách giữa người có điều kiện và người không có điều kiện; kẻ giàu và người nghèo trong khi đó hiệp thương ở Việt Nam hướng đến sự cân bằng giữa tiêu chuẩn, cơ cấu và tín nhiệm xã hội. Dân chủ xã hội chủ nghĩa không phải là cuộc thi “ai nói hay hơn” mà là quá trình lựa chọn người đại diện xứng đáng thông qua thẩm định của cộng đồng.
Ba là luận điệu thổi phồng, bóp méo một vài trường hợp cá biệt như khi có đại biểu vi phạm pháp luật, bị bãi nhiệm thì quy chụp rằng toàn bộ hệ thống “thiếu dân chủ”, “thiếu minh bạch”. Thực tế trong bất kỳ hệ thống chính trị nào, không thể tránh khỏi sai sót cá nhân; vấn đề quan trọng là cơ chế xử lý có nghiêm minh hay không; có hợp với lòng dân, vận nước hay không. Khi có vi phạm hoặc sai sót, các cơ quan có thẩm quyền đã xem xét, xử lý kịp thời, thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự nếu cần thiết, đúng với người, hợp với việc. Chính việc công khai xử lý sai phạm lại chứng tỏ cơ chế kiểm soát quyền lực đang vận hành thống nhất, hiệu quả. Nếu lấy một vài hiện tượng tiêu cực để phủ định cả nền dân chủ, thì đó không phải “phản biện xây dựng”, mà là cố tình phá hoại niềm tin xã hội, gây rối lòng dân. Điều đó giống như thấy một chiếc lá úa mà kết luận cả khu rừng đã chết; đó là cách nhìn phiến diện, một chiều, “thấy màu đỏ tưởng đã chín”, “nhìn gà hóa cuốc”.
Bốn là luận điệu xuyên tạc ứng cử viên ngoài Đảng chiếm tỷ lệ thấp trong danh sách ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, rồi suy diễn “chất lượng đại biểu”, gây hoang mang dư luận. Chất lượng đại biểu không phụ thuộc người đó là đảng viên hay không, mà phụ thuộc vào năng lực, đạo đức, chính trị, uy tín của cá nhân người ứng cử trong cộng đồng dân cư. Người ứng cử đại biểu Quốc hội là để đại diện cho lợi ích, nguyện vọng của Nhân dân, được cơ cấu bảo đảm tính đại diện về nghề nghiệp, độ tuổi, giới tính, vùng miền từ Trung ương đến địa phương. Pháp luật không hề phân biệt người trong Đảng hay ngoài Đảng, mọi công dân đủ điều kiện đều có quyền ứng cử bình đẳng vì vậy dù là đảng viên hay không, miễn đáp ứng tiêu chuẩn, điều kiện theo quy định thì đều có thể tham gia ứng cử và được cử tri lựa chọn. Việc cử tri tín nhiệm lựa chọn người trong Đảng là người đại diện cho đông đảo cử tri là điều hết sức bình thường, phản ánh niềm tin của Nhân dân vào con đường lãnh đạo của Đảng trong suốt thời gian qua.
Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031, không chỉ là một sự kiện chính trị thường kỳ theo luật định, mà là biểu hiện tập trung của quyền làm chủ của Nhân dân trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân ở Việt Nam. Tính tất yếu khách quan của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 nằm ở yêu cầu xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền của Nhân dân, do Nhân dân, vì Nhân dân trong kỷ nguyên phát triển mới. Khi đất nước bước vào thời kỳ hội nhập sâu rộng, càng cần một Quốc hội và Hội đồng nhân dân đủ tâm, đủ tầm, đủ tuệ; được Nhân dân ủng hộ và tín nhiệm cao. Đấu tranh với những luận điệu xuyên tạc về bầu cử không chỉ là trách nhiệm công dân trong bảo vệ một quy trình pháp lý, mà là bảo vệ nền tảng chính trị, bảo vệ niềm tin của Nhân dân vào chế độ. Dân chủ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam không rập khuôn máy móc theo mô hình nào, mà được hình thành từ thực tiễn cách mạng, từ tư tưởng “dân là gốc”, “lấy Nhân dân làm trung tâm” của Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta. Giữ vững và làm sáng rõ bản chất dân chủ xã hội chủ nghĩa chính là cách tốt nhất để phản bác mọi luận điệu sai trái, chống phá bầu cử bởi lẽ, khi Nhân dân thực sự là chủ, làm chủ, tức là khi “bao nhiêu quyền hạn đều của dân, thuộc về dân”, thì mọi sự xuyên tạc, dù ồn ào đến đâu, xảo trá đến mức nào, cũng chỉ là tiếng vọng lạc lõng trước niềm tin và thực tiễn sống động của đất nước.
[1] thỏa thuận cơ cấu, giới thiệu người ứng cử; lấy ý kiến nhận xét, tín nhiệm của cử tri nơi cư trú và nơi công tác; tổ chức hội nghị cử tri; tổng hợp, công khai danh sách sơ bộ và chính thức; ở mỗi khâu, cử tri có quyền phát biểu, nhận xét thẳng thắn về phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, năng lực công tác của người ứng cử; không ít trường hợp người ứng cử đã không đạt được tín nhiệm cần thiết và phải rút khỏi danh sách.
