Chủ động nhận diện, kiên quyết đấu tranh với các luận điệu xuyên tạc, sai trái trên không gian mạng

Trong bối cảnh chuyển đổi số quốc gia đang được đẩy mạnh, Internet và mạng xã hội đã trở thành môi trường quan trọng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và đáp ứng nhu cầu thông tin của người dân. Tuy nhiên, cùng với những lợi ích to lớn, không gian mạng cũng đang bị các thế lực thù địch, phản động, phần tử cơ hội chính trị và các đối tượng xấu lợi dụng để phát tán thông tin sai sự thật, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, gây ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội và niềm tin của Nhân dân.

Đấu tranh với các quan điểm sai trái, thù địch trên không gian mạng vì vậy không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và mỗi cán bộ, đảng viên, công dân. Chủ động nhận diện âm mưu, thủ đoạn chống phá là giải pháp quan trọng để xây dựng “lá chắn” bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội.

Thời gian gần đây, các thế lực thù địch đã thay đổi phương thức hoạt động theo hướng tinh vi, khó nhận biết hơn. Thay vì sử dụng các website phản động như trước đây, chúng chuyển mạnh sang khai thác các nền tảng mạng xã hội phổ biến như Facebook, YouTube, TikTok, Telegram, X... để phát tán thông tin sai sự thật với tốc độ nhanh và phạm vi rộng. Đáng chú ý, các đối tượng không chỉ đăng tải thông tin bịa đặt mà còn sử dụng thủ đoạn “trộn lẫn thật - giả”. Chúng lấy một phần thông tin có thật, sau đó thêm vào những bình luận mang tính suy diễn, cắt ghép, bóp méo hoặc quy chụp để dẫn dắt dư luận theo mục đích chống phá. Đây là thủ đoạn đặc biệt nguy hiểm bởi người tiếp cận rất dễ nhầm tưởng đó là thông tin khách quan.

Một thủ đoạn khác đang xuất hiện ngày càng nhiều là lợi dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để tạo hình ảnh, video và giọng nói giả (deepfake), giả mạo cán bộ lãnh đạo, cơ quan nhà nước hoặc cơ quan báo chí nhằm tạo lòng tin cho người xem. Không ít trường hợp, các video được chỉnh sửa tinh vi khiến người dân khó phân biệt nếu không kiểm chứng qua các nguồn thông tin chính thống.

Các đối tượng cũng thường lợi dụng những vụ việc đang trong quá trình xác minh, điều tra hoặc các vấn đề được dư luận quan tâm để phát tán thông tin chưa được kiểm chứng, từ đó kích động tâm lý bức xúc, hoài nghi đối với hoạt động của các cơ quan nhà nước. Đặc biệt, chúng triệt để lợi dụng những chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước như sắp xếp tổ chức bộ máy, cải cách hành chính, chuyển đổi số, phát triển khoa học và công nghệ, cải cách tư pháp hoặc các chương trình phát triển kinh tế - xã hội để xuyên tạc bản chất của chính sách, cố tình tạo tâm lý hoang mang trong Nhân dân.

Gia tăng hoạt động chống phá trước các sự kiện chính trị quan trọng

Thực tiễn nhiều năm qua cho thấy, mỗi khi đất nước diễn ra các sự kiện chính trị quan trọng, nhất là trong giai đoạn chuẩn bị đại hội đảng các cấp và Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng, các thế lực thù địch đều gia tăng hoạt động chống phá với nhiều phương thức khác nhau. Âm mưu của chúng là tạo ra sự nhiễu loạn thông tin, gây tâm lý hoài nghi. Thông qua các tài khoản ẩn danh, các trang mạng phản động hoặc hệ thống tài khoản giả mạo, chúng tung tin không đúng về nhân sự, cắt xén nội dung, xuyên tạc mục tiêu, quan điểm của Đảng và Nhà nước nhằm giảm niềm tin của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng.

Một thủ đoạn thường gặp là cố tình quy chụp những sai phạm của một số cá nhân thành bản chất của cả hệ thống chính trị; phủ nhận những thành tựu đạt được trong phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và đối ngoại; kích động tâm lý cực đoan, cổ súy cho các quan điểm trái với Hiến pháp và pháp luật Việt Nam.

Bên cạnh đó, các đối tượng còn lợi dụng thuật toán của mạng xã hội để tạo “hiệu ứng đám đông” bằng cách sử dụng nhiều tài khoản ảo cùng chia sẻ, bình luận một nội dung trong thời gian ngắn, khiến người đọc lầm tưởng đây là ý kiến của số đông. Thực chất, đây là phương thức thao túng thông tin nhằm định hướng nhận thức của người sử dụng mạng xã hội.

Tuy nhiên, thực tiễn đã chứng minh rằng, những luận điệu xuyên tạc không thể làm thay đổi bản chất khách quan của công tác chuẩn bị đại hội cũng như không thể phủ nhận những thành tựu to lớn mà đất nước đạt được dưới sự lãnh đạo của Đảng. Trái lại, việc chủ động công khai thông tin, tăng cường truyền thông chính thống và nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và Nhân dân đã góp phần làm thất bại nhiều âm mưu chống phá.

Cơ sở chính trị và pháp lý trong đấu tranh với thông tin xấu, độc

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là chủ trương xuyên suốt của Đảng trong tình hình mới.

Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị xác định bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch là nhiệm vụ quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị. Việc triển khai đồng bộ Nghị quyết đã góp phần nâng cao nhận thức chính trị, tăng cường sức đề kháng của xã hội trước các thông tin xấu, độc và giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trên không gian mạng.

Tiếp đó, Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia tiếp tục khẳng định yêu cầu phát triển hạ tầng số, dữ liệu số và các nền tảng số phải gắn với bảo đảm chủ quyền quốc gia trên không gian mạng, an ninh mạng, an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu. Điều đó cho thấy phát triển công nghệ luôn phải đi đôi với bảo đảm an ninh, an toàn và lợi ích quốc gia.

Về phương diện pháp luật, Luật An ninh mạng năm 2025 (Luật số 116/2025/QH15), có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2026, quy định nghiêm cấm việc sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ mới để giả mạo hình ảnh, video, giọng nói của người khác trái pháp luật; lợi dụng công nghệ số để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, xâm phạm quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Đây là quy định phù hợp với thực tiễn khi các công nghệ AI phát triển nhanh và ngày càng bị lợi dụng để thực hiện hành vi phạm tội.

Nâng cao cảnh giác từ mỗi người dân

Cùng với quá trình xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số, tỷ lệ người dân sử dụng internet và mạng xã hội ngày càng cao. Đây là điều kiện thuận lợi để thúc đẩy chuyển đổi số, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải tăng cường công tác bảo đảm an ninh mạng, an toàn thông tin và nâng cao nhận thức của người dân trước các thủ đoạn lợi dụng không gian mạng để vi phạm pháp luật.

Thời gian qua, Công an thành phố Cần Thơ đã chủ động triển khai nhiều giải pháp bảo đảm an ninh trên không gian mạng; phối hợp với các cơ quan chức năng phát hiện, xử lý các hành vi đăng tải thông tin sai sự thật, thông tin xuyên tạc, lừa đảo trên môi trường mạng; đồng thời tăng cường tuyên truyền, phổ biến pháp luật và hướng dẫn người dân kỹ năng nhận diện thông tin giả.

Để góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, mỗi cán bộ, đảng viên và người dân cần thực hiện tốt một số nội dung trọng tâm:

Thứ nhất, chỉ tiếp nhận thông tin từ các cơ quan báo chí chính thống, Cổng thông tin điện tử của các cơ quan Đảng, Nhà nước và các cơ quan chức năng; không tin vào các bài viết không rõ nguồn gốc hoặc cố tình kích động cảm xúc.

Thứ hai, thực hiện nghiêm nguyên tắc “kiểm chứng trước khi chia sẻ”. Mỗi lượt chia sẻ thiếu kiểm chứng đều có thể trở thành mắt xích làm lan truyền thông tin sai sự thật, gây ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân và tác động tiêu cực đến xã hội.

Thứ ba, chủ động trang bị kiến thức về an toàn thông tin, nhận diện các hình thức giả mạo bằng công nghệ AI, các tài khoản mạo danh cơ quan nhà nước hoặc cán bộ lãnh đạo để lừa đảo, phát tán thông tin xấu, độc.

Thứ tư, khi phát hiện tài khoản hoặc hội nhóm có dấu hiệu đăng tải thông tin xuyên tạc, kích động, chống phá hoặc giả mạo cơ quan, tổ chức nhằm lừa đảo, kịp thời phản ánh đến cơ quan chức năng để xác minh, xử lý theo quy định của pháp luật.

Đối với cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân, việc sử dụng mạng xã hội phải luôn gắn với trách nhiệm nêu gương, chấp hành nghiêm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước và quy định của ngành Công an về bảo vệ bí mật nhà nước, bảo vệ bí mật công tác; đồng thời tích cực tuyên truyền, lan tỏa thông tin chính thống, góp phần định hướng dư luận xã hội.

Chung tay xây dựng “lá chắn” trên không gian mạng

Không gian mạng là một bộ phận của không gian chiến lược về quốc phòng, an ninh. Bảo vệ chủ quyền quốc gia trên không gian mạng không chỉ là nhiệm vụ của các lực lượng chuyên trách mà cần sự chung tay của toàn xã hội.

Mỗi người dân cần trở thành một “người sử dụng mạng có trách nhiệm”, biết sàng lọc thông tin, không tiếp tay cho tin giả, tin sai sự thật; tích cực lan tỏa những giá trị tích cực, góp phần xây dựng môi trường mạng văn minh, an toàn và lành mạnh.

Với phương châm “chủ động phòng ngừa, phát hiện từ sớm, xử lý từ gốc”, lực lượng Công an nhân dân sẽ tiếp tục tăng cường các biện pháp bảo đảm an ninh mạng, kịp thời đấu tranh với các hành vi lợi dụng không gian mạng để vi phạm pháp luật; đồng thời mong muốn mỗi cán bộ, đảng viên và Nhân dân phát huy tinh thần cảnh giác, nâng cao trách nhiệm trong tiếp nhận, sử dụng và chia sẻ thông tin.

Chỉ khi mỗi người dân đều có ý thức “đề kháng” trước thông tin xấu, độc, chúng ta mới tạo dựng được một không gian mạng an toàn, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội và tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển bền vững của đất nước trong kỷ nguyên số.