Theo quy định của Luật Đa dạng sinh học năm 2008, ốc bưu vàng được xác định là loài sinh vật ngoại lai xâm hại; việc phát tán, nuôi trồng, lưu giữ loài này là hành vi bị nghiêm cấm theo khoản 7, Điều 7, Luật số 20/2008/QH12 của Quốc hội về đa dạng sinh học, có hiệu lực từ ngày 01/7/2009.
Thực hiện công tác quản lý, phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến các loài sinh vật ngoại lai, vừa qua Phòng An ninh kinh tế - Công an thành phố Cần Thơ đã phối hợp cùng Công an xã Mỹ Hương, Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Cần Thơ tiến hành kiểm tra, làm việc với 02 trường hợp hộ dân nuôi ốc bưu vàng trái phép tại xã Mỹ Hương, thành phố Cần Thơ. Qua làm việc, các hộ dân khai nhận đã thu gom ốc bưu vàng ngoài tự nhiên, đồng thời thu mua thêm ốc bưu vàng để tiếp tục nuôi, tổng diện tích khoảng 8.000m2 nhằm mục đích bán cho thương lái trong nước.
Địa điểm nuôi ốc bươu vàng trái phép tại xã Mỹ Hương, thành phố Cần Thơ
Hành vi trên đã quy định tại Khoản 2, Điều 51, Nghị định 45/2022/NĐ-CP ngày 07/7/2022 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường, đơn vị đã kiến nghị cơ quan chức năng tiến hành xử lý theo quy định. Theo đó, hành vi nuôi, lưu giữ, vận chuyển, trồng, cấy các loài ngoại lai xâm hại ngoài phạm vi khu bảo tồn vì mục đích thương mại (trong trường hợp vẫn kiểm soát được sự phát triển và chưa gây thiệt hại) có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 - 10.000.000 đồng.
Ốc bưu vàng phá hoại cây lúa (Ảnh minh họa)
Trên thực tế, các văn bản pháp luật đã ban hành danh mục cụ thể các loài ngoại lai xâm hại, bao gồm nhiều loại có khả năng sinh sản nhanh và gây tác động tiêu cực đến hệ sinh thái như: Ốc sên Châu Phi, Rùa tai đỏ, Bọ cánh cứng hại dừa, Tôm càng đỏ (còn gọi là Tôm hùm đất) … Những loài này có khả năng thích nghi cao, sinh sản mạnh, dễ lấn át các loài bản địa, gây thiệt hại cho mùa màng, làm giảm đa dạng sinh học và tiềm ẩn nguy cơ phát tán mầm bệnh. Không chỉ dừng lại ở mức xử phạt hành chính, hành vi nhập khẩu, phát tán, nuôi, lưu giữu hoặc vận chuyển trái phép các loài ngoại lai xâm hại còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 246 của Bộ Luật hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) về tội nhập khẩu, phát tán các loài ngoại lai xâm hại. Hình phạt có thể bao gồm phạt tiền từ 100 triệu đồng đến 01 tỷ đồng, cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 đến 07 năm, tùy theo tính chất và mức độ vi phạm.
Ốc bưu vàng đẻ trứng (Ảnh minh họa)
Công an thành phố khuyến cáo người dân cần nâng cao nhận thức, tuyệt đối không nuôi, phát tán các loài sinh vật ngoại lai xâm hại, đặc biệt là ốc bưu vàng. Khi phát hiện các hành vi vi phạm, người dân cần kịp thời thông báo cho chính quyền địa phương hoặc cơ quan chức năng để kịp thời xử lý theo đúng quy định của pháp luật./.
