Nâng mức xử phạt vi phạm giao thông: Bảo vệ tính mạng nhân dân hay “tăng thu ngân sách”?

Đây là nhận định hoàn toàn sai lệch bản chất, đánh tráo khái niệm giữa mục tiêu quản lý nhà nước nhằm bảo vệ tính mạng con người với hệ quả tài chính phát sinh từ hành vi vi phạm. Cần nhìn nhận vấn đề một cách khách quan, toàn diện và có căn cứ pháp lý vững chắc:

1. Thượng tôn pháp luật: Không có chuyện “tùy tiện xử phạt”

Quy chuẩn pháp lý điều chỉnh hành vi tham gia giao thông được cụ thể hóa bằng văn bản quy phạm pháp luật của cơ quan nhà nước có thẩm quyền (tiêu biểu như Nghị định số 168/2024/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe).

Đây là quyết sách thể chế mang tính toàn quốc, không phải quyết định tùy nghi hay ý chí chủ quan của bất kỳ cá nhân, đơn vị thực thi nào. Mức chế tài được xây dựng tương xứng với mức độ nguy hiểm xã hội của hành vi vi phạm. Những lỗi nguy cơ cao dẫn đến thảm họa như: điều khiển phương tiện khi đã sử dụng rượu bia, vượt đèn đỏ, chạy quá tốc độ, đi ngược chiều... bắt buộc phải có chế tài đủ mạnh để răn đe, triệt tiêu tâm lý “nhờn luật”.

2. Minh bạch tài chính: Bác bỏ hoàn toàn luận điệu “trục lợi, chia chác”

Luận điệu cho rằng nâng mức phạt nhằm “tận thu, trục lợi” là sự suy diễn vô căn cứ, cố tình làm sai lệch bản chất hoạt động tư pháp, hành chính.

Thứ nhất: Toàn bộ số tiền xử phạt vi phạm hành chính đều được nộp trực tiếp vào Kho bạc Nhà nước, quản lý chặt chẽ theo Luật Ngân sách Nhà nước, tuyệt đối không mặc nhiên trở thành thu nhập riêng hay nguồn quỹ chia chác của lực lượng thi hành công vụ.

Thứ hai: Quy trình xử lý vi phạm ngày càng ứng dụng công nghệ hiện đại thông qua hệ thống camera giám sát (phạt nguội), biên lai điện tử và nộp phạt trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia, hạn chế tối đa sự can thiệp trực tiếp bằng tiền mặt giữa người dân và cán bộ thực thi nhiệm vụ.

Thứ ba: Mọi hành vi lợi dụng chức vụ, quyền hạn để nhũng nhiễu, tiêu cực nếu bị phát hiện đều bị xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật và điều lệnh của ngành. Không thể lấy vi phạm cá biệt (nếu có) của một vài cá nhân để đánh đồng, phủ nhận toàn bộ chính sách và nỗ lực của lực lượng Công an.

3. Phạt tiền chỉ là công cụ - bảo đảm an toàn tính mạng, sức khỏe của Nhân dân, duy trì trật tự xã hội mới là mục tiêu cao nhất.

Cần khẳng định rõ: Nếu tất cả người tham gia giao thông đều tuân thủ nghiêm túc luật pháp, nguồn thu từ tiền phạt sẽ bằng 0. Đó mới chính là cái đích mà một nhà nước pháp quyền hướng tới.

Thước đo hiệu quả của chính sách xử phạt không nằm ở số tiền thu được, mà đo bằng số vụ tai nạn được kiềm chế, số sinh mạng được cứu sống và số gia đình không phải chịu cảnh tang tóc vì tai nạn giao thông. Phía sau mỗi tay lái là sự an toàn của bản thân và hàng triệu người cùng lưu thông. Việc chế tài nặng là nhằm bảo đảm quyền được sống, quyền được bảo vệ an toàn tính mạng, sức khỏe và tài sản của người dân – quyền hiến định cao nhất.

4. Lắng nghe cầu thị nhưng kiên quyết đấu tranh với thông tin độc hại

Cần phân biệt ranh giới rõ ràng giữa ý kiến đóng góp xây dựng, chính đáng và luận điệu công kích, suy diễn đối với những phản ánh tâm huyết về bất cập hạ tầng, phân luồng giao thông chưa hợp lý, hệ thống biển báo thiếu đồng bộ... luôn được cơ quan chức năng tiếp thu, kiểm tra và kiến nghị khắc phục kịp thời. Các bài viết cắt ghép hình ảnh, giật tít câu view, câu like, quy chụp động cơ chính sách nhằm kích động tâm lý bức xúc, làm xói mòn niềm tin của quần chúng nhân dân vào các cơ quan thực thi pháp luật cần phải được “tỉnh táo nhận diện và đấu tranh”.

Trước những “ma trận” thông tin trên không gian mạng, mỗi người dân cần nâng cao tinh thần cảnh giác, giữ cái đầu lạnh và tâm thế tỉnh táo:

- Chủ động tìm hiểu quy định qua các cổng thông tin chính thống, văn bản pháp luật hiện hành.

- Không vội vã tin theo, không chia sẻ hay bình luận phụ họa các nội dung suy đoán, phiến diện chưa được kiểm chứng.

- Thực hiện quyền giám sát công dân một cách văn minh, đúng pháp luật qua các kênh tiếp nhận phản ánh, khiếu nại chính thức của cơ quan Công an.

5. Phát huy trách nhiệm của mỗi người dân trong xây dựng văn hóa giao thông an toàn, văn minh.

Để các quy định pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đi vào cuộc sống, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cần được thực hiện thường xuyên, đa dạng về hình thức và phù hợp với từng nhóm đối tượng. Lực lượng Công an đã tăng cường kết hợp giữa tuyên truyền, hướng dẫn, phòng ngừa với kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm; bảo đảm mọi trường hợp đều được xem xét khách quan, đúng quy định, không phân biệt đối tượng.

Mỗi người dân cần chủ động tìm hiểu quy định pháp luật, tuân thủ tín hiệu đèn giao thông, biển báo, tốc độ cho phép, đội mũ bảo hiểm đúng quy định, không điều khiển phương tiện sau khi sử dụng rượu, bia và không thực hiện các hành vi gây nguy hiểm cho người khác. Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm trong quá trình xử lý giao thông, người dân cần phản ánh đến cơ quan có thẩm quyền, cung cấp thông tin, tài liệu liên quan để được xem xét, giải quyết theo quy định.

Đối với các thông tin trên mạng xã hội, mỗi người cần giữ thái độ khách quan, phân biệt giữa ý kiến góp ý có căn cứ với nhận định quy kết chưa được chứng minh; không chia sẻ thông tin sai sự thật, không kích động tâm lý đám đông và không đánh đồng sai phạm của một cá nhân với toàn bộ hoạt động của một cơ quan, tổ chức.

Như vậy, quan điểm cho rằng việc nâng mức xử phạt vi phạm giao thông là nhằm “trục lợi” không thể được xem là kết luận có căn cứ nếu chỉ dựa trên suy đoán về số tiền phạt hoặc cảm nhận chủ quan. Việc đánh giá chính sách cần dựa trên quy định pháp luật, mục tiêu bảo đảm an toàn giao thông, dữ liệu thực tiễn và tính minh bạch trong tổ chức thực hiện.

Chấp hành luật giao thông không chỉ vì nỗi sợ bị phạt, mà phải trở thành nếp sống văn hóa tự giác và trách nhiệm cộng đồng việc nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, thực thi công vụ công bằng, minh bạch và tiếp nhận nghiêm túc các phản ánh chính đáng của người dân chính là những yếu tố cần thiết để củng cố niềm tin xã hội và việc xây dựng một môi trường giao thông an toàn, văn minh phải đòi hỏi sự thực thi nghiêm minh của lực lượng chức năng đi đôi với ý thức thượng tôn pháp luật của toàn thể Nhân dân./.